Po latach uwięzienia i skazania na karę 18 lat kolonii karnej o zaostrzonym rygorze, Siarhiej Cichanouski, znany białoruski bloger i działacz prodemokratyczny, został zwolniony. Informację tę przekazała jego żona i liderka białoruskiej opozycji, Swiatłana Cichanouska, która podkreśliła radość z odzyskania wolności przez męża, jednocześnie zaznaczając, że walka o uwolnienie wszystkich więźniów politycznych trwa nadal.
Kim jest Siarhiej Cichanouski?
Siarhiej Cichanouski to postać szeroko rozpoznawalna w białoruskim ruchu opozycyjnym. Jako autor popularnego kanału na YouTube „Państwo do życia” zdobył dużą popularność, zwłaszcza wśród młodych Białorusinów. Przed sfałszowanymi wyborami prezydenckimi w 2020 roku, które miały miejsce 9 sierpnia, planował startować jako kandydat na prezydenta. Jednak został zatrzymany już 29 maja 2020 r., co uniemożliwiło mu formalne uczestnictwo w wyborach. W jego miejsce wystartowała jego żona, Swiatłana Cichanouska, która zyskała międzynarodowe uznanie jako liderka białoruskiej opozycji.
Przebieg i charakter kary więzienia
W grudniu 2021 roku Cichanouski został skazany na 18 lat kolonii karnej o zaostrzonym rygorze. Podstawą wyroku były cztery artykuły polityczne w kodeksie karnym Białorusi, obejmujące:
- Organizację masowych zamieszek,
- Podżeganie do wrogości społecznej,
- Utrudnianie pracy Centralnej Komisji Wyborczej,
- Organizację działań rażąco naruszających porządek publiczny.
Dodatkowo, w lutym 2023 r. nałożono na niego kolejne półtora roku więzienia za niepodporządkowanie się personelowi zakładu karnego.
W trakcie odbywania kary Cichanouski był przetrzymywany w całkowitej izolacji, a przez ponad dwa lata nie było o nim żadnych oficjalnych informacji. W lipcu 2023 roku pojawiły się tragiczne doniesienia o jego rzekomej śmierci w więzieniu, które jednak nie zostały potwierdzone, a jego żona nie mogła od dłuższego czasu nawiązać z nim kontaktu, nawet za pośrednictwem adwokata.
Uwolnienie w kontekście międzynarodowym
Wolność Cichanouskiego zbiegła się z wizytą amerykańskiego generała Keitha Kellogga w Mińsku, specjalnego wysłannika USA ds. Ukrainy. Białoruskie władze uwolniły wraz z nim jeszcze 13 innych więźniów politycznych, w tym znanego blogera Ihara Łosika.
Swiatłana Cichanouska podziękowała za wsparcie w procesie uwolnienia, wymieniając m.in. prezydenta USA Donalda Trumpa oraz gen. Kellogga. Jednocześnie zaznaczyła, że w białoruskich więzieniach wciąż przebywa około 1150 więźniów politycznych, a ich los pozostaje jednym z kluczowych punktów walki opozycji.
Po zwolnieniu Siarhiej Cichanouski został przewieziony do Wilna, gdzie planuje kontynuować działalność na rzecz demokracji i praw człowieka.
Znaczenie dla białoruskiej opozycji i perspektywy na przyszłość
Zwolenienie Cichanouskiego to istotny sygnał zarówno dla środowisk opozycyjnych, jak i społeczności międzynarodowej obserwującej sytuację na Białorusi. Stanowi ważny precedens i potencjalny punkt zwrotny w negocjacjach oraz presji na reżim Aleksandra Łukaszenki.
Jednak nadal wyzwaniem pozostaje los pozostałych więźniów politycznych oraz szeroko pojęta sytuacja praw człowieka w kraju. Przypomina o tym sama Swiatłana Cichanouska, podkreślając, że uwolnienie męża nie zamyka procesu walki o demokrację i wolność na Białorusi.
- Siarhiej Cichanouski, białoruski opozycjonista i bloger, został zwolniony po prawie pięciu latach od zatrzymania i blisko 20 latach skazania na więzienie o zaostrzonym rygorze.
- Jego wyrok opierał się na oskarżeniach o organizację masowych zamieszek i podżeganie do niepokojów społecznych.
- Uwolnienie nastąpiło w trakcie wizyty specjalnego wysłannika USA ds. Ukrainy, generała Keitha Kellogga, w Mińsku, wraz z innymi więźniami politycznymi.
- Mimo radości związanej z odzyskaniem wolności, liderka białoruskiej opozycji Swiatłana Cichanouska wskazuje, że w więzieniach nadal przebywa około 1150 osób represjonowanych za działalność polityczną.
- Zwolnienie Cichanouskiego stanowi ważny moment, ale nie kończy trwającej walki o prawa człowieka i demokrację na Białorusi.
