W środę, 2 października 2024 r., Komisja Odpowiedzialności Konstytucyjnej (ODK) rozpoczęła przesłuchania w ramach procedury wstępnego wniosku o postawienie prezesa Narodowego Banku Polskiego (NBP) Adama Glapińskiego przed Trybunałem Stanu. Pierwszym tematem obrad był zakup obligacji przez NBP, a na posiedzeniu pojawiły się pierwsze osoby wezwane jako świadkowie, pracownicy Banku Gospodarstwa Krajowego (BGK).
Pierwsze przesłuchania: techniczne pytania i odpowiedzi
Członek komisji, poseł Tomasz Trela z Lewicy, poinformował, że na pierwszym posiedzeniu przesłuchano czterech z pięciu wezwanych świadków. „Dzisiejsze pytania miały charakter techniczny i dotyczyły głównie zakupu obligacji przez NBP” – stwierdził Trela. Dodał również, że nie przesłuchiwano jeszcze decydentów, a kolejne posiedzenie komisji zaplanowano za dwa tygodnie, na którym mają być kontynuowane przesłuchania związane z tym wątkiem.
Trela zwrócił uwagę, że NBP niechętnie współpracuje z komisją, dlatego ODK oczekuje na materiały od prokuratury, które mogą rzucić więcej światła na sprawę.
Brak aktywnego udziału PiS
Reprezentanci Prawa i Sprawiedliwości nie biorą aktywnego udziału w pracach komisji. Poseł Paweł Szrot wyjaśnił, że ich decyzja wynika z orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego z sierpnia tego roku, które uznało, że przepisy dotyczące postawienia prezesa NBP przed Trybunałem Stanu są niezgodne z konstytucją. „Obserwowaliśmy dzisiejsze posiedzenie, ale nie braliśmy czynnego udziału, aby nie naruszać prawa” – dodał Szrot.
Harmonogram prac ODK
Komisja Odpowiedzialności Konstytucyjnej ustaliła w połowie września harmonogram przesłuchań, a lista świadków liczy ponad 60 osób. Adam Glapiński, prezes NBP, ma zostać przesłuchany na jednym z ostatnich posiedzeń. Do tego czasu komisja przeprowadzi kolejne przesłuchania osób związanych z tematyką zakupu obligacji.
Co dalej?
Po zakończeniu przesłuchań ODK przedstawi Sejmowi sprawozdanie wraz z wnioskiem o pociągnięcie do odpowiedzialności przed Trybunałem Stanu lub umorzenie postępowania. Jeśli Sejm przegłosuje uchwałę o postawieniu prezesa NBP przed Trybunałem Stanu, Glapiński zostanie zawieszony w pełnieniu swoich obowiązków.
NBP uznaje zarzuty za bezpodstawne i ostrzega, że postępowanie może paraliżować działalność banku centralnego. W odpowiedzi na działania komisji NBP złożył zawiadomienia do prokuratury, oskarżając marszałka Sejmu Szymona Hołownię oraz przewodniczącego ODK Zbigniewa Gawlika o podejrzenie popełnienia przestępstwa.
