Świat żywienia wkracza w nową erę. Mięso hodowane komórkowo, jeszcze do niedawna traktowane jak science fiction, staje się realną alternatywą dla tradycyjnych produktów pochodzenia zwierzęcego. Przy wsparciu biotechnologii, sztucznej inteligencji i inwestorów gotowych postawić miliardy dolarów na innowacje, na naszych oczach rodzi się rynek, który może zrewolucjonizować przemysł spożywczy. W centrum tej rewolucji znalazła się także Polska – z własnym projektem mięsa z laboratorium.
Mięso hodowane bez zwierząt – jak to działa?
Mięso komórkowe, znane też jako mięso hodowane in vitro lub z laboratorium, powstaje z komórek mięśniowych pobranych od żywego zwierzęcia, które następnie namnażane są w kontrolowanych warunkach bioreaktora. Proces nie wymaga uboju ani ferm, a jego zużycie zasobów jest nieporównywalnie niższe od konwencjonalnej hodowli.
Smak, tekstura i wartości odżywcze są – według producentów – identyczne jak w klasycznym mięsie. Co więcej, eliminacja antybiotyków i czynników stresu u zwierząt sprawia, że produkt ten może być postrzegany jako bezpieczniejszy i bardziej etyczny.
Od 250 000 euro do kilkunastu dolarów – spadek kosztów zmienia zasady gry
Jeszcze dekadę temu hamburger wyprodukowany w laboratorium kosztował ćwierć miliona euro. Dziś, w Singapurze i USA, szaszłyk z mięsa komórkowego można kupić już za kilkanaście dolarów. To zasługa dynamicznego rozwoju biotechnologii, automatyzacji i lepszej optymalizacji procesów hodowli komórek.
Rok 2025 stał się momentem przełomowym – mięso z laboratorium wkracza do fazy masowej produkcji, co zapowiada dalszy spadek cen i zwiększenie dostępności.
Globalny wyścig o miliardy dolarów
Według prognoz, do 2035 roku wartość rynku mięsa komórkowego przekroczy 10 miliardów dolarów, a roczne tempo wzrostu szacowane jest na ponad 28%. Już dziś w projekt zaangażowanych jest ponad 150 firm na całym świecie.
W gronie inwestorów znajdują się giganci przemysłu spożywczego, tacy jak Tyson Foods czy JBS, którzy – zamiast walczyć z innowacją – wolą w nią inwestować. Pierwszeństwo we wdrożeniu nowej technologii uzyskały Singapur i Stany Zjednoczone, które jako pierwsze dopuściły sprzedaż mięsa komórkowego na rynek.
Europa w ofensywie – z opóźnieniem, ale z determinacją
W Europie Dania i Holandia przeznaczyły znaczące środki na rozwój hodowli komórkowej. Opracowywane są strategie, które mają umożliwić integrację mięsa z laboratorium z unijnym rynkiem żywnościowym. Wciąż jednak brakuje jednolitych regulacji, co może opóźnić proces komercjalizacji na szerszą skalę.
Polska odpowiedzią na przyszłość – LabFarm i kulka z Wilanowa
Na tym tle wyróżnia się polska firma LabFarm, która opracowała pierwszy prototyp mięsa z komórek kurczaka. Produkt w formie kulki powstał w laboratorium zlokalizowanym w warszawskim Wilanowie, a projekt otrzymał 9 milionów złotych wsparcia państwowego.
W przeciwieństwie do zagranicznych odpowiedników, polska inicjatywa koncentruje się nie na sprzedaży konsumenckiej, lecz na rynku karmy dla zwierząt. To strategiczne posunięcie – mniejsza bariera psychologiczna i szybciej rosnące zapotrzebowanie na alternatywy pozbawione antybiotyków i pochodzące z etycznych źródeł.
Zalety, które trudno zignorować
Korzyści z mięsa hodowanego komórkowo są wielowymiarowe:
- Ograniczenie emisji gazów cieplarnianych – przemysłowa hodowla zwierząt odpowiada za znaczną część emisji metanu i CO₂.
- Niższe zużycie wody i energii – nawet o kilkadziesiąt procent mniej niż w przypadku konwencjonalnej produkcji.
- Brak antybiotyków i hormonów wzrostu – co eliminuje problem antybiotykooporności.
- Bez cierpienia zwierząt – mięso powstaje bez ich uboju.
Psychologia talerza – największe wyzwanie nowej rewolucji
Eksperci są zgodni: najtrudniejszym elementem wdrożenia mięsa komórkowego nie jest technologia, ale mentalność konsumentów. W Europie – w tym w Polsce – wciąż pokutuje przekonanie, że żywność powinna być „naturalna” i „tradycyjna”, co dla wielu wyklucza produkty powstałe w laboratoriach.
To bariera, którą będą musiały pokonać nie tylko firmy technologiczne, ale i regulatorzy oraz liderzy opinii. Zaufanie do nowych form żywności może być budowane poprzez przejrzystość procesu produkcji, certyfikaty bezpieczeństwa i komunikację opartą na faktach.
Co dalej? Przyszłość (nie)zależna od rzeźni
Czy za 10 lat tradycyjny kurczak z hodowli zostanie wyparty przez laboratoryjne odpowiedniki? Nikt nie daje dziś jednoznacznej odpowiedzi. Ale wszystkie wskaźniki rynkowe i trendowe sugerują, że mięso z laboratorium nie jest już niszową ciekawostką, lecz trwałym elementem rynku spożywczego.
Rosnące inwestycje, przychylność młodego pokolenia, wsparcie państw i presja klimatyczna sprawiają, że epoka przemysłowego uboju zwierząt może zmierzać ku końcowi. A „kulka z Wilanowa” może się okazać pierwszym krokiem w długiej podróży ku nowemu modelowi żywienia – bardziej etycznemu, zrównoważonemu i opartemu na nauce.
