Rządowe Centrum Bezpieczeństwa (RCB) rozesłało pilny alert SMS do mieszkańców dziewięciu województw w związku z nadchodzącym zagrożeniem pogodowym. Ostrzeżenie dotyczy intensywnych opadów marznącego deszczu, które prowadzą do gołoledzi, oraz dużego przyrostu pokrywy śnieżnej we wschodniej części kraju. Sytuacja pogodowa jest dynamiczna i może prowadzić do poważnych utrudnień komunikacyjnych oraz wypadków. RCB apeluje o ograniczenie podróży i pozostanie w domach, jeśli tylko jest to możliwe.
Wiadomości tekstowe, rozesłane w ramach systemu ostrzegania, jasno wskazują na konieczność zachowania najwyższej ostrożności. Instytut Meteorologii i Gospodarki Wodnej (IMGW) potwierdza te prognozy, wydając ostrzeżenia hydrologiczne i meteorologiczne drugiego stopnia dla większości zagrożonych obszarów. Głównym problemem jest drastyczna zmiana warunków na drogach i chodnikach, która może nastąpić w ciągu zaledwie kilku godzin.
Zagrożenie jest dwutorowe: na zachodzie kraju dominować będzie ryzyko gołoledzi, podczas gdy w pasie wschodnim należy spodziewać się intensywnych opadów śniegu. Władze podkreślają, że niebezpieczeństwo dotyczy nie tylko kierowców, ale również pieszych, dla których oblodzone nawierzchnie stanowią śmiertelne ryzyko upadku.
Konkretny zasięg ostrzeżeń. Które regiony są zagrożone paraliżem?
Alert RCB objął szeroki pas Polski, rozciągający się od zachodniej granicy aż po wschodnie krańce. Ostrzeżenie dotyczy mieszkańców dziewięciu województw, co oznacza, że miliony Polaków muszą liczyć się z nagłym pogorszeniem warunków.
Regiony objęte alertem to:
- Zachodniopomorskie (szczególnie powiaty północne i wschodnie)
- Wielkopolskie
- Kujawsko-Pomorskie
- Pomorskie
- Warmińsko-Mazurskie
- Mazowieckie
- Łódzkie
- Świętokrzyskie
- Lubelskie
W zachodniej połowie kraju prognozowane są opady deszczu, które przy gruncie, przy temperaturze oscylującej wokół zera, będą zamarzać. To właśnie ten mechanizm prowadzi do powstania niewidzialnej, śliskiej warstwy lodu – gołoledzi. Wieczorem opady te mają stopniowo zanikać, ale oblodzenie może utrzymywać się przez całą noc.
Z kolei w pasie od Lubelszczyzny, przez Podlasie, po Warmię i Mazury, głównym zagrożeniem są opady śniegu. IMGW prognozuje, że przyrost pokrywy śnieżnej może wynieść od 5 cm do nawet 10 cm. To wystarczająco dużo, by spowodować zatory i paraliż na mniej uczęszczanych drogach lokalnych.
Czym grozi gołoledź i marznący deszcz? Praktyczne ryzyka
Marznący deszcz to jedno z najbardziej niebezpiecznych zjawisk dla ruchu drogowego i pieszego. Powstająca gołoledź, często określana jako „czarny lód”, jest niemal niewidoczna, co drastycznie zwiększa ryzyko wypadków. Eksperci ds. bezpieczeństwa ruchu drogowego podkreślają, że na oblodzonej nawierzchni droga hamowania może wydłużyć się nawet dziesięciokrotnie.
Dla kierowców oznacza to konieczność zredukowania prędkości do minimum, utrzymywania ogromnego dystansu od innych pojazdów i unikania gwałtownych manewrów. Nawet pojazdy wyposażone w systemy ABS i ESP mogą w takich warunkach wpaść w poślizg.
Piesi muszą natomiast uważać na chodniki, schody i parkingi. Szpitale odnotowują w takich dniach gwałtowny wzrost liczby urazów, w tym złamań kończyn i poważnych urazów głowy spowodowanych poślizgnięciem. RCB nie bez powodu zaleca: „Uważaj na drogach i chodnikach”.
Jak się przygotować i co zaleca RCB? Instrukcje bezpieczeństwa
Głównym przesłaniem Rządowego Centrum Bezpieczeństwa jest imperatyw: „Ogranicz podróże. Zostań w domu, jeśli możesz”. Jest to najbardziej efektywna metoda minimalizowania ryzyka w obliczu tak trudnych warunków atmosferycznych.
Jeśli podróż jest nieunikniona, należy podjąć szereg środków ostrożności:
- Sprawdź stan techniczny pojazdu: Upewnij się, że masz płyn do spryskiwaczy odporny na mróz i sprawne wycieraczki. Konieczne są odpowiednie opony zimowe.
- Zaplanuj dłuższy czas podróży: W warunkach gołoledzi i intensywnych opadów, czas dojazdu może być znacznie dłuższy niż zwykle.
- Zadbaj o widoczność: Oprócz świateł, upewnij się, że reflektory i szyby są czyste. W czasie opadów śniegu używaj świateł przeciwmgłowych zgodnie z przepisami.
- Bezpieczeństwo pieszych: Zakładaj obuwie z antypoślizgową podeszwą. Poruszaj się powoli i, jeśli to możliwe, trzymaj się barierek lub poręczy.
Warto również pamiętać o przygotowaniu się na ewentualne awarie zasilania, które mogą być skutkiem oblodzenia linii energetycznych. Warto mieć pod ręką latarkę, naładowany telefon i koce termiczne.
Prognoza IMGW: Temperatury od -8°C do 5°C i duże opady
Prognozy IMGW wskazują na dużą rozpiętość temperatur w Polsce, co dodatkowo komplikuje sytuację. Na północnym wschodzie kraju, gdzie dominują opady śniegu (Warmińsko-Mazurskie, Podlasie), temperatura maksymalna może wynieść nawet -8 stopni Celsjusza.
Natomiast w zachodniej i południowo-zachodniej części kraju, gdzie dominuje deszcz marznący, temperatura wzrośnie do około 5 stopni Celsjusza. Ta różnica temperatur, w połączeniu z wilgocią, jest kluczowa dla powstawania zjawiska gołoledzi w centrum kraju (ok. 1 stopień Celsjusza).
Synoptycy ostrzegają, że w pasie przejściowym, gdzie opady śniegu zmieniają się w deszcz marznący, suma opadów może osiągnąć około 10 mm. Taka ilość wody, zamarzająca na twardej powierzchni, tworzy niezwykle grubą i trudną do usunięcia warstwę lodu. W związku z tym, służby drogowe w 9 zagrożonych województwach zostały postawione w stan najwyższej gotowości.
