Polska wchodzi w nową erę cyfryzacji usług publicznych, a Poczta Polska jest w centrum tej transformacji. Od 1 stycznia 2025 roku tradycyjne awizo papierowe zostanie zastąpione systemem e-Doręczeń. Zmiana ta ma na celu uproszczenie komunikacji między obywatelami a instytucjami publicznymi, ale także wprowadza nowe wyzwania w zakresie wykluczenia cyfrowego i adaptacji społeczeństwa do cyfrowych narzędzi.
Czym jest system e-Doręczeń?
e-Doręczenia to elektroniczny system dostarczania dokumentów, który działa w sposób podobny do e-maila, ale z zachowaniem pełnej prawomocności procesowej. Dzięki niemu Polacy będą mogli otrzymywać i wysyłać oficjalne pisma bez wychodzenia z domu, co znacząco skróci czas obsługi dokumentów. Każda wysyłka jest automatycznie potwierdzana w systemie, co eliminuje konieczność ręcznego podpisywania potwierdzeń odbioru.
Ministerstwo Cyfryzacji poinformowało, że do tej pory założono już ponad 3 miliony skrzynek e-Doręczeń, co świadczy o rosnącej popularności tego rozwiązania.
Co się zmieni dla obywateli?
Od 2025 roku każdy obywatel, który założy konto w systemie e-Doręczeń, będzie mógł załatwiać sprawy urzędowe całkowicie online. To rozwiązanie jest szczególnie korzystne dla mieszkańców wsi i mniejszych miast, gdzie dostęp do placówek pocztowych jest ograniczony.
Jednak nie wszyscy są gotowi na te zmiany. Według badań GUS z 2024 roku, aż 15% Polaków w wieku powyżej 60 lat nie korzysta regularnie z internetu, co oznacza, że ta grupa może mieć trudności z adaptacją do nowych rozwiązań.
Poczta Polska wprowadziła jednak Publiczną Usługę Hybrydową, która umożliwia wysyłanie dokumentów elektronicznych, które następnie są drukowane i dostarczane w tradycyjny sposób do osób niemających dostępu do internetu. W samym październiku 2024 roku w ramach tej usługi dostarczono ponad 11 milionów stron dokumentów.
Wpływ na przedsiębiorców i instytucje publiczne
Dla firm i instytucji publicznych przejście na e-Doręczenia to zarówno szansa, jak i wyzwanie. Przedsiębiorcy będą musieli zainwestować w szkolenia pracowników oraz wprowadzenie nowych procedur obsługi dokumentacji elektronicznej.
Dla sektora prawnego, w tym adwokatów i radców prawnych, nowe rozwiązanie wymaga dostosowania działalności do systemów elektronicznej korespondencji. Wielu z nich już teraz korzysta z ePUAP, ale e-Doręczenia mają być jeszcze bardziej zaawansowane technologicznie.
Z kolei instytucje publiczne, takie jak urzędy, mogą na tej zmianie znacząco zyskać, optymalizując swoje zasoby. Według raportu Ministerstwa Cyfryzacji, wprowadzenie e-Doręczeń pozwoli na oszczędność rzędu 50 milionów złotych rocznie dzięki redukcji kosztów druku i logistyki.
Obawy dotyczące wykluczenia cyfrowego
Mimo wielu zalet systemu e-Doręczeń, eksperci ostrzegają przed problemem wykluczenia cyfrowego. Szczególnie zagrożone są osoby starsze, które często nie korzystają z nowoczesnych technologii, oraz mieszkańcy obszarów wiejskich, gdzie dostęp do internetu jest ograniczony.
Aby przeciwdziałać tym problemom, Poczta Polska planuje kampanię informacyjną oraz bezpłatne szkolenia dla seniorów. W dużych miastach, takich jak Warszawa, Kraków i Wrocław, ruszą również specjalne punkty konsultacyjne, gdzie obywatele będą mogli uzyskać pomoc w zakładaniu i obsłudze konta w systemie e-Doręczeń.
Statystyki i dane liczbowe
- Liczba założonych skrzynek e-Doręczeń: 3 miliony.
- Liczba stron wydrukowanych w ramach Publicznej Usługi Hybrydowej w październiku 2024 roku: 11 milionów.
- Oczekiwane oszczędności w administracji publicznej: 50 milionów złotych rocznie.
- Odsetek Polaków powyżej 60. roku życia niekorzystających z internetu: 15%.
Cyfrowa przyszłość Poczty Polskiej
Transformacja cyfrowa, której świadkiem jest Polska, to krok w kierunku zwiększenia efektywności i wygody w komunikacji z instytucjami publicznymi. Jednak sukces tej zmiany będzie zależał od skuteczności działań edukacyjnych oraz inwestycji w infrastrukturę cyfrową.
