Unia Europejska wprowadza limity płatności gotówką. Jakie zmiany czekają Polaków?

W kwietniu 2024 roku Unia Europejska zatwierdziła przepisy ograniczające płatności gotówkowe. Wprowadzenie nowych regulacji ma na celu zwiększenie przejrzystości transakcji i ograniczenie zjawisk takich jak pranie pieniędzy czy unikanie opodatkowania. Co oznacza to dla Polaków i kiedy przepisy wejdą w życie?

Obowiązujące limity w Polsce

Obecnie w Polsce obowiązuje limit płatności gotówkowych wynoszący 15 tys. zł, ale dotyczy on jedynie transakcji dokonywanych przez przedsiębiorców. Prywatne osoby mogą bez ograniczeń płacić gotówką, niezależnie od kwoty.

W 2023 roku rząd rozważał wprowadzenie limitu płatności gotówkowych również dla osób fizycznych. Pomysł ten jednak spotkał się z krytyką i nie został wprowadzony w życie. Jednak już wkrótce zmiany mogą być nieuniknione, ponieważ Unia Europejska narzuca jednolite zasady dotyczące płatności gotówką w całej wspólnocie.

Nowe limity w Unii Europejskiej

Według zatwierdzonych przepisów od 2027 roku w Unii Europejskiej będzie obowiązywać ogólny limit płatności gotówkowych w wysokości 10 tys. euro (około 42 tys. zł). W praktyce oznacza to, że każda transakcja przekraczająca tę kwotę będzie musiała być realizowana w formie przelewu bankowego.

Co ważne, państwa członkowskie będą mogły wprowadzić bardziej rygorystyczne przepisy, jeśli uznają to za konieczne. Przykładowo we Francji limit płatności gotówką wynosi już obecnie 1 tys. euro dla rezydentów podatkowych, a w Grecji zaledwie 500 euro.

Dodatkowe ograniczenia – weryfikacja tożsamości

Kolejną nowością wprowadzoną przez Unię Europejską jest obowiązek weryfikacji tożsamości klientów podczas transakcji gotówkowych powyżej 3 tys. euro (około 12,8 tys. zł).

W praktyce oznacza to, że zakup droższego sprzętu elektronicznego, biżuterii czy samochodu za gotówkę będzie wymagał okazania dokumentu tożsamości. Sprzedawca będzie miał obowiązek zarejestrować dane klienta, co ma pomóc w monitorowaniu przepływu pieniędzy oraz eliminacji działań niezgodnych z prawem.

Wpływ nowych przepisów na Polskę

Wprowadzenie nowych regulacji zmieni nawyki wielu Polaków. Obecnie wiele osób preferuje gotówkę jako formę płatności, zwłaszcza podczas zakupów o wyższej wartości. Ograniczenie tej możliwości może wpłynąć na:

• większe wykorzystanie płatności bezgotówkowych, takich jak karty płatnicze czy aplikacje mobilne,
• zwiększenie roli banków w obsłudze codziennych transakcji,
• zmniejszenie anonimowości transakcji, co może budzić kontrowersje wśród osób ceniących prywatność.

Dlaczego Unia wprowadza te przepisy?

Jednym z głównych powodów jest walka z praniem pieniędzy oraz finansowaniem działalności przestępczej. Transakcje gotówkowe są trudne do śledzenia, co czyni je atrakcyjnym narzędziem dla osób działających poza prawem.

Według raportu Europolu z 2022 roku w Europie rocznie pranych jest około 113 mld euro. Ograniczenie transakcji gotówkowych ma pomóc w zmniejszeniu tej kwoty.

Kiedy zmiany wejdą w życie?

Nowe przepisy zaczną obowiązywać w 2027 roku. Państwa członkowskie mają więc kilka lat na dostosowanie swoich systemów prawnych do nowych wymagań.

Co warto wiedzieć już teraz?

• Obecny limit płatności gotówkowych w Polsce wynosi 15 tys. zł i dotyczy przedsiębiorców.
• Unia Europejska wprowadza ogólny limit 10 tys. euro na transakcje gotówkowe.
• Dodatkowy limit 3 tys. euro zobowiązuje do weryfikacji tożsamości klienta.

Przygotowanie się na te zmiany już teraz pozwoli uniknąć problemów w przyszłości, zwłaszcza dla osób planujących większe zakupy lub inwestycje.