Zasiłek pogrzebowy w Polsce zostanie znacznie podwyższony od 1 stycznia 2026 roku. Zamiast dotychczasowej waloryzacji kwoty świadczenia, wprowadzona zostanie jego coroczna weryfikacja przez odpowiednie instytucje. Zgodnie z nowym projektem ustawy, wysokość zasiłku pogrzebowego ma wzrosnąć do 7 tys. zł – to aż o 3 tys. zł więcej niż dotychczasowa kwota wynosząca 4 tys. zł. Zmiana ta ma duże znaczenie, zwłaszcza w obliczu rosnących kosztów usług funeralnych, a także w kontekście prognozowanej liczby zgonów w Polsce w nadchodzących latach.
Wzrost zasiłku pogrzebowego – co to oznacza dla Polaków?
Wzrost zasiłku pogrzebowego jest jednym z najważniejszych elementów nowelizacji ustawy, której celem jest dostosowanie wysokości świadczenia do realiów rynkowych. Zasiłek ten stanowi wsparcie dla osób ponoszących koszty związane z organizacją pogrzebu. Dotychczasowa kwota 4 tys. zł nie pokrywała w pełni kosztów usług pogrzebowych, które w ostatnich latach znacznie wzrosły. Według szacunków, wprowadzenie nowej kwoty 7 tys. zł ma poprawić sytuację osób, które będą musiały zmierzyć się z kosztami organizacji ceremonii pogrzebowej.
Podwyżka ta będzie miała duży wpływ na osoby, które w przyszłości będą potrzebować wsparcia finansowego po śmierci bliskiej osoby. Dodatkowo, zmiana przepisów ma także wpłynąć na branżę funeralną, w której ceny usług rosną z roku na rok. Eksperci przewidują, że wprowadzenie nowych zasad pomoże dostosować wysokość świadczeń do obecnych realiów ekonomicznych.
Weryfikacja zamiast waloryzacji – co to oznacza?
Zamiast corocznej waloryzacji, która miała miejsce do tej pory, projekt ustawy przewiduje nową konstrukcję prawną – weryfikację kwoty zasiłku pogrzebowego. Jak wyjaśnia Ministerstwo Pracy i Polityki Społecznej, weryfikacja oznacza, że nie będzie automatycznego wzrostu świadczenia na skutek określonych procedur prawnych. Zamiast tego, Instytut Pracy i Spraw Socjalnych (IPiSS) będzie odpowiedzialny za przeprowadzanie szczegółowych analiz rynkowych, w tym monitorowanie wzrostu cen usług funeralnych w Polsce.
W praktyce oznacza to, że wysokość zasiłku pogrzebowego nie będzie automatycznie dostosowywana do poziomu inflacji, ale będzie opierała się na szczegółowych analizach dotyczących kosztów usług pogrzebowych. Co ważne, decyzje o podwyżkach będą podejmowane przez Radę Ministrów, która wyda stosowne rozporządzenie na podstawie raportów Instytutu Pracy.
Dlaczego zmiany są konieczne?
Zmiany te są odpowiedzią na rosnące koszty związane z organizacją pogrzebów. Koszty usług funeralnych, takich jak trumny, transport czy przygotowanie ceremonii pogrzebowej, stale rosną. Zgodnie z prognozami, liczba zgonów w Polsce w ciągu najbliższych lat również będzie wzrastać – z około 428 tysięcy w 2026 roku do 467 tysięcy w 2035 roku. To oznacza, że wzrost zasiłku pogrzebowego jest naturalnym krokiem w dostosowaniu systemu wsparcia do nowych realiów demograficznych.
Ostatnia zmiana wysokości zasiłku pogrzebowego miała miejsce w 2011 roku, kiedy to kwota zasiłku wynosiła 4000 zł. Od tego czasu koszt organizacji pogrzebu wzrósł o kilka tysięcy złotych, co sprawiało, że zasiłek pogrzebowy nie wystarczał na pokrycie wszystkich wydatków związanych z pochówkiem.
Finansowanie podwyżki zasiłku pogrzebowego
Podwyżka kwoty zasiłku pogrzebowego będzie wiązała się z dodatkowymi kosztami dla sektora finansów publicznych. Ministerstwo Szacuje, że zwiększenie świadczenia z 4000 zł do 7000 zł może zwiększyć roczne koszty na poziomie 1,5-1,6 miliarda zł. W porównaniu do poprzednich prognoz, gdzie szacowano koszty na poziomie 1,5-2,7 miliarda zł, zmiany te mogą okazać się mniej obciążające dla budżetu państwa.
Jakie będą skutki zmiany dla budżetu państwa?
Zwiększenie zasiłku pogrzebowego wiąże się z koniecznością zmiany budżetów samorządów oraz instytucji odpowiedzialnych za wypłatę świadczeń. Z uwagi na rosnącą liczbę zgonów i inflację, wydatki na zasiłek pogrzebowy staną się jednym z większych obciążeń w budżecie państwa. Równocześnie, jak wskazują eksperci, zmiana ta jest konieczna, by system wsparcia społecznego był w stanie pokryć koszty związane z organizacją pogrzebu.
Co w przyszłości?
Zmiany w wysokości zasiłku pogrzebowego to tylko jedna z wielu modyfikacji w polskim systemie pomocy społecznej, które mogą nastąpić w przyszłości. Zgodnie z prognozami, system wsparcia finansowego dla osób pogrążonych w żałobie będzie musiał być dostosowywany do zmieniających się warunków ekonomicznych, demograficznych oraz społecznych w Polsce. Warto śledzić dalsze zmiany w tej kwestii, ponieważ mogą one mieć duży wpływ na życie wielu Polaków.
