Polscy kierowcy od dwóch lat zmagają się z biurokratycznym paraliżem. Od stycznia 2024 roku obowiązkowe, osobiste wizyty w Wydziałach Komunikacji, połączone z rygorystycznym 30-dniowym terminem na rejestrację pojazdu, doprowadziły do wielotygodniowych kolejek w największych miastach. Problem ten niebawem zniknie. Prezydent podpisał nowelizację Prawa o ruchu drogowym, która zapowiada rewolucję: pełną cyfryzację procesu rejestracji.
Choć ustawa została podpisana już 1 grudnia 2025 roku, na kluczową zmianę – możliwość rejestracji pojazdu bez wychodzenia z domu – trzeba będzie poczekać. System ruszy dokładnie 18 stycznia 2027 roku. Nowe przepisy mają nie tylko zlikwidować kolejki, ale także wprowadzić szereg praktycznych ułatwień, takich jak elektroniczne zaświadczenia z przeglądów technicznych czy ułatwienia dla firm handlujących samochodami.
Dzięki nowelizacji, Polska dołącza do krajów, w których obieg dokumentów związanych z pojazdami odbywa się niemal wyłącznie cyfrowo. Zmiana ta jest kluczowa dla setek tysięcy Polaków, którzy dotychczas musieli brać dzień wolny, by osobiście złożyć wniosek i odebrać dokumenty w zatłoczonym urzędzie.
Dlaczego urzędy sparaliżowało 30 dni. Geneza problemu
Obecny chaos w Wydziałach Komunikacji jest bezpośrednią konsekwencją przepisów wprowadzonych 1 stycznia 2024 roku. Właściciele pojazdów sprowadzanych z zagranicy lub nabytych na terenie Polski (kupno, spadek) zostali zobowiązani do przerejestrowania auta w ciągu 30 dni od daty nabycia. Dla przedsiębiorców handlujących pojazdami termin ten wynosił 90 dni.
Wcześniej wystarczyło jedynie zgłosić nabycie pojazdu online, co było szybkie i wygodne. Nowe prawo wymusiło jednak osobistą wizytę, złożenie wniosku, uiszczenie opłat i fizyczny odbiór dokumentów. Ustawodawca tłumaczył tę zmianę koniecznością uporządkowania Centralnej Ewidencji Pojazdów i Kierowców (CEPiK), w której zalegały miliony tzw. „martwych dusz” – pojazdów, które dawno zmieniły właściciela, ale nie zostały prawidłowo przerejestrowane.
Skutki dla obywateli okazały się dotkliwe. W dużych miastach, takich jak Kraków czy Warszawa, terminy oczekiwania na wizytę sięgały od 2 tygodni do nawet 2 miesięcy. Wielu kierowców, nawet chcąc dopełnić formalności w terminie, nie miało na to szans z powodu braku dostępnych terminów rezerwacji online.
Za opóźnienia wprowadzono surowe kary finansowe. Osoby prywatne płacą 500 zł za opóźnienie do 180 dni oraz 1000 zł, jeśli spóźnienie jest dłuższe. Przedsiębiorcy muszą liczyć się z karami w wysokości 1000 zł i 2000 zł odpowiednio. Wysokie kary w połączeniu z brakiem dostępnych terminów stworzyły patową sytuację, na którą Rzecznik Małych i Średnich Przedsiębiorców alarmował już w połowie 2024 roku.
Kiedy ruszy pełna cyfryzacja? Zmiany od 18 stycznia 2027
Przełom nastąpi po wdrożeniu nowelizacji Prawa o ruchu drogowym, uchwalonej przez Sejm 7 listopada 2025 roku i podpisanej przez prezydenta Karola Nawrockiego 1 grudnia 2025 roku. Choć większość przepisów wejdzie w życie w ciągu 6 miesięcy, pełna cyfryzacja rejestracji wymaga czasu na przygotowanie infrastruktury IT.
Kluczowa data to 18 stycznia 2027 roku. Od tego dnia właściciel pojazdu będzie mógł złożyć wniosek o rejestrację pojazdu całkowicie elektronicznie, korzystając z aplikacji mObywatel lub platformy ePUAP. Proces ma być intuicyjny i wymagać jedynie przesłania skanów lub zdjęć niezbędnych dokumentów, takich jak umowa kupna-sprzedaży czy potwierdzenie opłaty akcyzy.
Po pozytywnym rozpatrzeniu wniosku przez urząd, tablice rejestracyjne oraz dowód rejestracyjny będą mogły zostać wysłane pocztą lub kurierem, eliminując konieczność wizyty w urzędzie w celu ich odbioru. To rozwiązanie jest odpowiedzią na lata postulatów środowisk kierowców i przedsiębiorców.
Praktyczne ułatwienia dla kierowców. Koniec z biurokracją
Nowelizacja wprowadza szereg usprawnień, które znacznie uproszczą życie kierowcom, niezależnie od tego, czy zarejestrują pojazd online, czy tradycyjnie. Zmiany te wejdą w życie etapami, ale ich wpływ na codzienną biurokrację będzie odczuwalny.
Jednym z najważniejszych ułatwień jest rezygnacja z obowiązku dostarczania papierowego zaświadczenia z badania technicznego. Diagnosta będzie wprowadzał wynik przeglądu bezpośrednio do systemu CEPiK, a urzędnik sprawdzi go elektronicznie. To koniec z bieganiem po papierowe pieczątki i zaświadczenia.
- Wydłużony termin dla spadkobierców: Osoby, które nabyły pojazd w drodze spadku, zyskają więcej czasu na dopełnienie formalności. Zamiast dotychczasowych 30 dni, będą miały na to 60 dni.
- Legalizacja tablic: Jeśli właściciel zachowuje dotychczasowy numer rejestracyjny, a tablice są w dobrym stanie i czytelne, nie będzie już wymagana ich ponowna legalizacja. Wystarczy oświadczenie właściciela.
- Haki holownicze bez dodatkowych przeglądów: Montaż haka holowniczego, który dotąd wymagał dodatkowej wizyty w Stacji Kontroli Pojazdów (nawet jeśli był to element fabryczny), będzie uproszczony. Jeśli dokumentacja homologacyjna pojazdu potwierdza możliwość ciągnięcia przyczepy, urząd wpisze to do dowodu rejestracyjnego bez dodatkowych badań.
Ulga dla przedsiębiorców i koniec z oszustwami
Duże zmiany dotyczą również branży motoryzacyjnej i firm zajmujących się obrotem pojazdami. Dotychczas dealer musiał zarejestrować na siebie każdy pojazd w ciągu 90 dni, nawet jeśli wiedział, że sprzeda go w kolejnym tygodniu. To generowało ogromne koszty i wymagało wielokrotnych wizyt w urzędach.
Nowelizacja znosi ten absurdalny obowiązek. Jeśli przedsiębiorca sprzeda pojazd przed upływem 90-dniowego terminu, obowiązek rejestracji przechodzi na nowego właściciela. Termin jest jednak liczony od daty pierwotnego nabycia pojazdu na terenie Polski, co oznacza, że kupujący musi pilnować, ile czasu upłynęło od momentu, gdy auto trafiło do komisu.
Nowe przepisy wzmocnią także bezpieczeństwo obrotu międzynarodowego dzięki wprowadzeniu usługi AVI (Actual Vehicle Information). System ten umożliwi polskim urzędom automatyczne pobieranie danych o pojazdach z rejestrów innych krajów Unii Europejskiej za pośrednictwem systemu EUCARIS. Urzędnik będzie mógł w kilka sekund zweryfikować historię, dane techniczne i status prawny importowanego pojazdu, co ma ograniczyć rejestrację skradzionych aut i pojazdów z fałszowaną dokumentacją.
Co kierowcy powinni zrobić do stycznia 2027 roku
Choć pełna cyfryzacja nadchodzi, kierowcy nie powinni zwlekać z obecnymi obowiązkami. Przepisy dotyczące 30-dniowego terminu i kar finansowych pozostają w mocy do momentu wejścia w życie nowych regulacji. Oznacza to, że każdy, kto nabędzie pojazd w 2026 roku, nadal musi osobiście stawić się w Wydziale Komunikacji i liczyć się z kolejkami.
Zmiany, które wejdą w życie 18 stycznia 2027 roku, mają potencjał, by trwale odmienić relacje obywatel-urząd. Kluczowym wyzwaniem dla Ministerstwa Infrastruktury będzie zapewnienie stabilnej i bezpiecznej infrastruktury informatycznej, która wytrzyma obciążenie milionów cyfrowych wniosków. Jeśli ten element się powiedzie, rejestracja pojazdu faktycznie stanie się tak prosta, jak zapłata rachunku przez internet, eliminując konieczność rezerwowania dnia urlopu na wizytę w urzędzie.
Polacy, którzy czekali na cyfryzację latami, w końcu dostaną narzędzie, które ma szansę zlikwidować biurokratyczny koszmar kolejek.
