Rekordowa liczba 235 tysięcy osób stanie w tym roku przed komisjami lekarskimi w ramach kwalifikacji wojskowej 2026. Proces, nadzorowany przez Ministerstwo Obrony Narodowej, ma na celu określenie zdolności obywateli do czynnej służby wojskowej. Choć pierwsze procedury administracyjne ruszyły 16 stycznia, właściwe badania i orzekanie o zdolności do służby będą prowadzone przez ponad dwa miesiące.
Warto podkreślić, że kwalifikacja wojskowa nie jest równoznaczna z poborem do wojska. Jest to jedynie procedura ewidencyjno-medyczna, która pozwala na wprowadzenie danych do rejestru i wstępne określenie, kto w razie potrzeby mógłby zostać powołany. Ze względu na dużą skalę, kluczowe jest, aby wezwane osoby dokładnie sprawdziły terminy i przygotowały niezbędne dokumenty, aby uniknąć konsekwencji prawnych wynikających z niestawienia się przed komisją.
Kiedy i gdzie trzeba się stawić? Kluczowe terminy kwalifikacji 2026
Zgodnie z rozporządzeniem Ministra Obrony Narodowej, główny okres prowadzenia kwalifikacji wojskowej w 2026 roku ustalono na czas od 2 lutego do 30 kwietnia 2026 roku. W tym okresie, trwającym 63 dni robocze, funkcjonować będzie około 391 powiatowych komisji lekarskich, obsługujących do 35 osób dziennie na każdą komisję.
Osoby objęte obowiązkiem stawienia się przed komisją otrzymają imienne wezwania. Dokument ten jest kluczowy, ponieważ precyzyjnie wskazuje datę, godzinę oraz adres, pod którym należy się stawić. Za wystawienie wezwań odpowiedzialni są wójtowie, burmistrzowie lub prezydenci miast.
Niestawienie się do kwalifikacji wojskowej bez uzasadnionej przyczyny (np. choroby potwierdzonej zaświadczeniem lekarskim) jest naruszeniem obowiązku i może skutkować nałożeniem grzywny lub przymusowym doprowadzeniem przez policję.
Kogo obejmie obowiązek? Pełna lista roczników i grup zawodowych
Tegoroczna kwalifikacja wojskowa jest wyjątkowo szeroka. Obejmuje nie tylko rocznik podstawowy, ale także osoby, które wcześniej nie uregulowały swojego stosunku do służby wojskowej oraz konkretne grupy kobiet z uwagi na posiadane kwalifikacje. Łącznie obowiązek ten dotyczy około 235 tysięcy Polaków.
Do stawienia się do kwalifikacji wojskowej zostaną wezwani przede wszystkim:
- Mężczyźni urodzeni w 2007 roku (rocznik podstawowy).
- Mężczyźni urodzeni w latach 2002–2006, którzy dotychczas nie posiadali określonej kategorii zdolności do służby.
- Osoby, które w latach 2024 i 2025 zostały uznane za czasowo niezdolne do służby, a okres tej niezdolności upływa przed zakończeniem kwalifikacji wojskowej lub złożyły wniosek o zmianę kategorii.
- Ochotnicy w wieku 18–60 lat, którzy zgłosili chęć poddania się procedurze.
Ponadto, obowiązek dotyczy również kobiet urodzonych w latach 1999–2007, które posiadają kwalifikacje przydatne do służby wojskowej lub pobierają naukę w celu ich uzyskania. Dotyczy to zwłaszcza studentek i absolwentek kierunków wymienionych w przepisach na podstawie Ustawy o obronie Ojczyzny, takich jak medycyna, weterynaria, psychologia czy informatyka.
Niezbędne dokumenty i procedura. Jak przygotować się do wizyty przed komisją?
Centralne Wojskowe Centrum Rekrutacji (CWCR) precyzyjnie określa listę dokumentów, które muszą zostać przedstawione przed komisją. Przygotowanie ich z wyprzedzeniem jest kluczowe dla sprawnego przebiegu całej procedury.
Osoba stawiająca się do kwalifikacji wojskowej musi mieć przy sobie:
- Dowód osobisty lub inny dokument potwierdzający tożsamość (np. paszport).
- Dokumenty potwierdzające wykształcenie (lub zaświadczenie ze szkoły o kontynuowaniu nauki).
- Dokumenty potwierdzające posiadane kwalifikacje lub uprawnienia (np. prawo jazdy, certyfikaty językowe, dyplomy).
- Posiadaną dokumentację medyczną, która jest niezbędna do określenia zdolności do służby (np. karty informacyjne leczenia szpitalnego, wyniki badań specjalistycznych).
Podczas wizyty komisja przeprowadzi badania lekarskie i psychologiczne. Na podstawie analizy stanu zdrowia i dokumentacji medycznej, komisja przyzna jedną z czterech kategorii zdolności do czynnej służby wojskowej.
Co oznaczają kategorie zdolności (A, B, D, E)?
Wynikiem kwalifikacji jest przyznanie jednej z czterech kategorii, które określają stopień zdolności do pełnienia służby wojskowej. Od tej decyzji zależy dalszy stosunek obywatela do Wojska Polskiego. Otrzymana kategoria zostaje wprowadzona do ewidencji wojskowej.
Kategorie zdolności do czynnej służby wojskowej:
- Kategoria A: Zdolny do czynnej służby wojskowej. Oznacza to pełną zdolność do służby w czasie pokoju i wojny.
- Kategoria B: Czasowo niezdolny do czynnej służby wojskowej. Wymaga ponownego stawienia się do kwalifikacji po upływie określonego czasu (np. po wyleczeniu kontuzji).
- Kategoria D: Niezdolny do czynnej służby wojskowej w czasie pokoju. Zdolny jedynie do pełnienia niektórych stanowisk w czasie wojny.
- Kategoria E: Trwale i całkowicie niezdolny do czynnej służby wojskowej zarówno w czasie pokoju, jak i w czasie wojny.
Osoby, które nie zgadzają się z orzeczeniem powiatowej komisji lekarskiej, mają prawo do odwołania się od decyzji. Odwołanie należy złożyć do wojewódzkiej komisji lekarskiej w terminie 14 dni od dnia otrzymania orzeczenia.
